Tôi đã ngừng nói câu “cứ để đó tôi lo” với khách chung cư
“title”: “Tôi không còn thốt ra câu “cứ để đó tôi lo” với khách chung cư”, “body”: “
Cách đây khoảng ba tháng trước, tôi được giao thi công một chung cư 78m2 cho vợ chồng trẻ vừa cưới. Hôm sau đó, vợ khách nhắn tin hỏi tôi: “Anh à, phần tủ bếp trên có lỗ thoát gió không, em sợ mùi thức ăn bay ra phòng khách”. Tôi đáp: “Em yên tâm để anh lo”. Hôm sau, tôi phải đục bỏ toàn bộ phần lamri bếp vì hóa ra khách muốn đặt bàn thờ đúng chỗ đó – điều mà chưa một ai đề cập với tôi ngay từ đầu. Từ dạo đó, tôi đã ngừng hẳn dùng kiểu nói “cứ để tôi tính” với bất kỳ khách chung cư nào. Những dòng này là kinh nghiệm tôi gom lại sau 9 năm làm nghề khi đã xử lý hơn 70 căn hộ từ 45m2 đến 120m2. Tôi viết ra không nhằm chỉ bảo ai mà để những người làm nội thất tránh được vết xe đổ.
Lời hứa “cứ để đó tôi lo” là khởi đầu cho mọi sai sót
Tôi nhớ có lần được giao làm mới phòng ngủ chính cho một hộ gia đình ba đời cùng ở. Chồng thì chỉ quan tâm tủ áo, vợ thì nhắc mãi chuyện ánh sáng, còn tôi gật gật rồi tự mình giải quyết. Cuối cùng khi đã bàn giao xong chưa đầy bảy ngày, khách gọi lại bảo ổ điện đầu giường bị khuất sau chân tủ và bóng đèn lại bị lệch tim sang một bên. Tôi phải quay lại đục tường, đi lại đường điện thêm ba ngày công nhưng không thể tính thêm chi phí. Nói thẳng ra, câu “cứ để đó tôi lo” chẳng qua là câu nói cho xong chuyện khiến tôi bỏ qua việc đọc kỹ hành vi sinh hoạt của khách. Vì vậy, tôi đề ra một quy tắc cho riêng mình: không bao giờ nhận lời khi chưa hiểu rõ vì sao khách muốn làm thứ đó. thi công nội thất chung cư ba lần tôi phải dỡ ra thi công mới chỉ vì tôi không hỏi câu hỏi vì sao, và cả ba lần đều khởi nguồn từ lời hứa qua loa kiểu như tôi đã kể ở trên.
Bức tường chung cư, các khe trần và những thứ khách không bao giờ nhắc đến
Khách chung cư thường chỉ nhìn thấy vẻ đẹp trên bản vẽ nhưng không hề nhận ra bên dưới lớp sơn tường là cái gì. Vách ngăn phòng trong căn hộ thường là gạch rỗng chỉ dày 10cm, trần thì có hộp kỹ thuật chạy ngang, nền lại trải lớp chống thấm khiến không phải vị trí nào cũng khoan thoải mái. Có một lần một anh khách muốn dựng vách kính ngăn phòng khách để ngăn ra một góc làm việc riêng. Anh ta khăng khăng giữ nguyên vị trí tôi đã đánh dấu, nhưng khi tôi chuẩn bị khoan tôi phát hiện phía sau là dầm chịu lực và không thể nào đục xuyên được. Tôi phải ngưng lại giữa chừng, ngồi nói rõ cho gia chủ hiểu về an toàn kết cấu, rồi kiến nghị dời vách qua trái khoảng 20cm. Khách không vui, tôi cũng không vui vì phát sinh thay đổi khi đang thi công. Cái buồn cười ở đây là nếu tôi chịu hỏi từ buổi gặp đầu tiên rằng khách sắp xếp bàn làm việc thế nào, thì tôi đã phát hiện ra vị trí vách kính thừa một cách vô lý mà không cần phải cầm máy khoan lên. Làm nội thất chung cư chẳng giống làm nhà phố vì mọi không gian đều hạn chế và dính dáng tới kết cấu toà nhà. thi công nội thất chung cư tôi không hỏi, khách sẽ chẳng bao giờ tự nói chuyện họ từng gặp thấm dột trần, từng nghe ồn từ hộp kỹ thuật và sợ làm lại sẽ tái diễn. Thú thật, phần kỹ thuật là việc của tôi, nhưng nếu tôi chẳng hề biết khách đang sợ điều gì thì bản vẽ có đẹp cách mấy cũng chỉ là tờ giấy.
Khi tôi học cách im lặng và đặt câu hỏi trước khi cầm máy khoan
Sau hơn bảy mươi căn hộ, tôi cảm giác mình già dặn hơn hẳn chẳng phải vì tay nghề khoan cắt điêu luyện mà nằm ở cách tôi chịu lắng nghe trước khi bắt tay vào việc. Bây giờ đây, với mọi căn hộ chung cư tôi đảm nhận, tôi luôn dành trọn hai tiếng ở lại căn hộ còn trống với khách trước khi bắt đầu lên phương án thiết kế. Tôi chẳng còn nói “để tôi tính” nữa, mà thay bằng “anh chị kể cho tôi nghe đi”. Tôi ghi chép từng chi tiết, từ chuyện ai dậy sớm nhất nhà, ai là người nấu ăn chính, tối thường dùng món chi, góc nào dùng để giặt đồ và phơi quần áo, thi thoảng có mời bạn bè đến chơi không. Một lần nọ một chị khách ngồi mãi rồi mới nói nhỏ: nhà chị có ba đứa nhỏ, tụi nhỏ rất hay chạy giỡn ngoài phòng khách nên chị sợ đồ đạc có góc nhọn. Nhờ câu chuyện đó tôi đã thay đổi thiết kế kệ tivi không có một góc nào sắc, từng góc đều được bo tròn hoặc ốp viền êm. Nếu tôi vẫn duy trì lối làm việc xưa nhận đại rồi tự quyết hết, thì chiếc kệ tivi ắt sẽ sở hữu các góc vuông sắc bén, và một trong ba cháu bé sẽ có lúc va đầu vào. Tôi không dám tự khen mình sáng tạo mà thấy bản thân hên thật vì đã chịu ngồi nghe thêm mười lăm phút.
Những câu hỏi vàng mà tôi luôn hỏi khách trước khi thi công chung cư
Không phải câu hỏi nào cũng quan trọng như nhau, nhưng có sáu câu tôi luôn đặt ra cho từng khách hàng của mình. Thứ nhất, tôi hỏi khách hay chế biến món ăn gì, bởi nếu hay chiên xào nhiều dầu mỡ thì máy hút mùi nên gắn thấp hơn một chút khoảng 65cm so với bếp, nhưng nếu toàn đồ luộc hấp thì để 75cm cũng không sao. Câu thứ hai, tôi hỏi nhà khách có cụ già hay không, nếu có thì tôi làm bậc chống trợt ở nhà tắm, chứ không dùng đá bóng loáng như gia chủ hay ưa chuộng. Câu thứ ba, tôi hỏi nhà có ai hay làm việc ở nhà hay chăng, bởi nếu có người làm việc tại nhà tôi sẽ gắn thêm ổ cắm ngay sát mép dưới bàn làm việc và đi dây internet ngầm trong tường tránh cảnh dây nhợ bừa bộn trên bàn. Câu thứ tư, tôi hỏi khách hay chọn góc nào để uống cà phê, câu nghe có vẻ chẳng liên quan thế nhưng nó quyết định nơi bố trí ghế và bàn nhỏ, thậm chí hướng đèn rọi tường. Tiếp theo, tôi hỏi khách có nuôi thú cưng không, vì nếu nhà có chó hay mèo thì tôi không dùng gỗ thật làm chân ghế mà thay bằng chân inox hay sơn tĩnh điện cho dễ cọ rửa và trường thọ hơn. Cuối cùng, tôi hỏi gia chủ có thường xuyên sắm thêm đồ hay không, nếu họ bảo có thì tôi làm tủ có kệ điều chỉnh độ cao được, thay vì cố định chết từng khoang như tôi từng làm cho một căn hộ ở Vinhomes. Tôi ngộ ra rằng mỗi câu hỏi như vậy giúp tôi tiết kiệm từ một đến ba ngày thi công và tránh xa những chi phí sửa sang lại không đáng có. Có những câu hỏi thoạt nghe như chuyện phiếm nhưng chúng lại là thứ giúp công trình không đi sai quỹ đạo.
Nói cho cùng, công việc #keyword# không hề đơn giản là cưa cắt và khoan đục, mà là câu chuyện về sự thấu hiểu con người ta sinh hoạt thế nào, cần gì và lo sợ